Stair / History
An Ionad
Ní dhéanfar dearmad go ceann fada go leor ar an lá mór stairiúil agus ceiliúrtha sin, an 30ú lá de mhí na Márta 2006, nuair a thug Uachtarán na hÉireann, A Soilse, Máire Mhic Ghiolla Íosa cuairt ar bhaile fearainn Dobair, anseo i bparóiste Ghaoth Dobhar, le Ionad Fiontar agus Acmhainní Naomh Pádraig a oscailt go hoifigiúil. Ón lá sin go dtí inniú ann, tá Ionad Naomh Pádraig ag freastal go dílis ar idir óg 's aosta, ó cheithre aird na paróiste agus níos fuaide ó bhaile, tríd an réimse leathan gníomhaíochtaí agus imeachtaí rathúil a churtar ar fáil ann.Nuair a scríobhfar agus a léifear stair agus scéal Ionad Naomh Pádraig sna blianta atá amach romhainn, tá muid dóchasach go mbeidh sé le feiceáil go soiléir dón té dar dúil leis nó léi é, gur fíor an sean fhocal a deir; 'Ar scáth a chéile a mhaireas na daoine' , mar, cuirfidh scéal an Ionaid, feoil ar bhriathra tábhachtachta mar, dian-iarracht agus dea-thoil an phobal áitiúla nó fís agus ceannródaíocht an choiste stiúrtha nó tacaíocht láidir mhuintir na háite agus eagraisí áirithe.
I ndeireadh an lae, gan dúthracht agus diongbháilteacht, gan tacaíocht agus treoir, nó gan infheistíocht agus iarrachtaí leanúnacha, roinnt mór daoine, grúpaí agus eagraisí áirithe ina measc, ní bheadh an foirgneamh suntasach sainthógtha seo, Ionad Naomh Pádraig tugtha chun críche go héifeachtach agus go cuimsitheach 's atá.
Ina measc siúd a chur muinín ionainn agus a chuidigh linn ár bhfís a thabhairt chun críche, tré infheistiú a dhéanamh in Ionad Naomh Pádraig, Dobhar tá;
An Ciste Idirnáisiúnta d'Éirinn €399,455
www.internationalfundforireland.com
Údarás na Gaeltachta €194,000
www.udaras.ie
An Pobal Áitiúil €125,000
Urraíocht ar Bhríce / Sponsor a Brick
An Roinn Gnóthaí Pobail, Tuaithe agus Gaeltachta €120,803
www.pobail.ie
Tascfhórsa Dhún na nGall €50,350
www.donegal.ie/dcc/peace.htm
Meitheal Forbartha na Gaeltachta €15,270
www.mfg.ie
Tógadh Ionad Naomh Pádraig ar son pobal na háite, le tacaíocht láidir, ó Phobal na háite.
Ráiteas Misin / Mission Statement
FACTA NON VERBA
Tá misean Ionad Naomh Pádraig bunaithe ar an ráiteas Laidine: Facta Non Verba, a chialaíonn, Beart in áit Briathar. Seo an fhealsúnacht a sheolann ar aghaidh coiste riartha an Ionaid ina gcuid iarrachtaí agus oibre. Tá an meanma fhuinniúil seo mar bhonn ríofa i ngach gné dé reáchtáil agus bainistiú an Ionaid chomh maith, sé sin, in áit barraíocht cainte a dhéanamh, aghaidh a thabhairt go dian dícheallacha ar an tásca idir lámh agus é a thabhairt chun críche go héifeachtach, profisiúnta agus go rathúil.Is coiste deonach iad, coiste stiúrtha an Ionaid, mar atá,Coiste Forbartha Dhobhair atá ag saothrú leo go beo bisiúil ar mhaithe le pobal na háite. Bíonn mórtas cine 's ceantair i gcroí lár a gcuid iarrachtaí uilig agus iad i mbun a gcuid oibre ag éisteacht le agus ag gníomhú ar son baill uilig an phobail, chun go mbeadh deis ag achan nduine, idir leanbh 's liath, sult agus pléisiúr a bhaint as saol na gaeltachta, chomh maith le as an réimhse leathan imeachtaí sóisialta, cúltartha agus oideachasúil a churtar ar fáil díofa in Ionad Naomh Pádraig.
Mar fhocal scoir, is lárionad sármhaitheasa é, Ionad Naomh Pádraig a bhfuil clú agus caill air i ngar agus i ngéin, de bharr an ardchaighdeán feabhais atá le feiceáil i ngach ghné de shaol agus imeachtaí an Ionaid.
TEACH PHEIGÍ EOGHAIN / EVICTION SITE 1887
Ghlac Ned Pheigi Eoghain ó Baoill an pictiúr seo sa bhliain 1928. Tá stair faoi leith ag baint leis an teach seo mar go mba ag teach Pheigí Eoghain a cuireadh deireadh leis na díshealbhaithe i bparoiste Ghaoth Dobhair sa bhliain 1887. Ar an drochuair níl an teach ann inniu. Is é seo an pictiúr is mo a bhfuil dúil agam fhéin ann. Shíl mé nach raibh a leithid da phictiúr le fáil ach i ndiaidh cuid mhór cuardach agus fiosruchán fuair mé amach go raibh siad le fáil thall i nAlban ag clann Ned Pheigí Eoghain, Nora agus Máire. Taobh amuigh de na daoine seo déarfainn nach bhfuil pictiúr den teach seo ag éinne beo. Gan dabht tá buíochas mór tuillte do Ned Pheigí Eoghain a ghlac an pictiúr luachmhar seo agus da chlann a thug aire mhaith do thar na blianta.One of the most formidable resistances of the whole eviction campaign was staged at the house of the widow Peggy Boyle of Upper Dore. The year was 1887, the month was October. Ultimately this was the last house in the parish of Gweedore where evictions were carried out. Unfortunately the house is no longer standing but the development committee plan to erect a monument there to commemorate this historic event. This important site and the History attached to it holds great potential for development as a tourist attraction in the area.
TOBAR NA SPAINNEACH (THE SPANISH WELL)
Sa bhliain 1588 a thug an Armáid na Spáine a naghaidh ar Shasain. 150 long ar fad. Théip orthu nuair a tháinig stoirm a shéid cabhlach na mbádaí soir agus siar. Deirtear go h-áitiúil go dtáinig cuid dena Spáinnaigh anios an Ghaoth agus dtáinig siad i dtir i nDobhar. Seo an t-am a rinne na Spáinnaigh an tobar a fhorbairt agus nior tugadh ainm ar bith eile ar an tobar go dtí an lá atá ann inniú, ach tobar na Spáinneach.
This well is situated in Middle Dore and enhanced by local folklore is another feature of interest to tourists. According to local folklore this well was discovered by Spanish soldiers shipwrecked in 1588. Their ship was one of 150 ships belonging to the Spanish Armada. After a great storm the ships were swept off course, as a result of this, some of the soldiers managed to come ashore at Dore and it is believed that they developed the well at this time.
CARRAIG AN AIFRINN ( DORE MASS ROCK )
This rock is situated at Dunmore -it is of great local importance to the community as it is a reminder of the hardship endured by our ancestors during the penal day's. Many masses were performed at this rock and it would be of great value to tourists to visit this rock and hear some of our local History.
CLOCH NA CUAICHE ( THE CUCKOO STONE )
Thios ar chuid Nora Rua Ni Bhaoill tá Cloch na Cuaiche. Deirtear gur tugadh an t-ainm seo uirthi mar go mba ar an chloch seo a chluinti an Cuach ag seinm den chéad uair achan bhliain.Of all the attractions in Dore this must be one of the oldest as it is marked out on all map's even the oldest. It is situated in Middle Dore. It is said that this stone got it's name, as this was the first place one would encounter the cuckoo every year.
CLOCH AN AMHARC
Ar chuid Khit Róise Ni Dhonaill tá cloch mhór a dtugtar cloch an amhairc uirthi (nó Cloghanavrik mar ata scriofa ins an seanléarscail aitiuil). Deirtear go bhfeiceadh na daoine a bhí ina seasamh ar an chloch seo na saighdiuirí ag teacht píosa fada ar shuil in am na bpéindlithe nuair a bhiodh na Sasanaigh ag tarraingt ar na daoine bochta nach mbeadh abalta a gcuid ciosa a dhíol le iad a chuir amach as a gcuid tithe.AN ALTÓIR / THE ALTAR
Thíos ar chuid Mhanais Óig Uí Bhaoill tá an Altóir. Tá se suite sa lag agus, de réir bhunadh na h-aite, léigheadh aifrinn anseo corr Dhomhnach nuair a bhi an seans acu. Tá an Altóir seo mar pairt iontach tabhachtach do stair an bhaile.The so called Altar is situated at Middle Dore. Another monument to the local history of the village. Masses were read here also when the country was under British rule. This is indeed an interesting and scenic spot to visit.
CLANNAD / ENYA
Dore has one attraction that is known both nationally and internationally, this being of course that Dore is the home town of the famous Clannad and Enya .This undoubtedly is seen in the village as a great asset which enhances our image.
